در حال بارگزاری سرام پخش

امور مشتریان: 035-38274760

کاشی چیست ؟

کاشی چیست ؟

سرام پخش، اولین بازار آنلاین هوشمند و شبکه اطلاع‌رسانی کاشی و سرامیک مبتنی بر سبک و سلیقه رایج مصرف‌کنندگان ایرانی که صفر تا صد مراحل؛ تخریب و محاسبه، انتخاب مصالح و تجهیزات، حمل، نصب و تکمیل، نظافت و نگهداری کاشی و سرامیک و نیز چینی بهداشتی، سنگ و قطعات دکوراتیو را به شما معرفی و آموزش می‌دهد و مزایای متفاوتی را برای سازمان‌ها برای معرفی و مدیریت راحت‌تر و فروش بیشتر ایجاب می‌کند.
کاشی را شاید بتوان مهم‌ترین متریال پوشش دهنده در صنعت ساختمان و هنر معماری دانست. کاشی، فرآورده‌ای است سرامیکی که به علت پخته شدن در دمایی معین به حالت نیمه شیشه‌ای در می‌آید، چنان که خاصیت جذب آب آن بسیار کم می‌شود و در برابر ساییدگی، فشار و ضربه مکانیکی، مقاومت لازم را پیدا می‌کند و می‌تواند تغییرات ناگهانی دما (۲۰ تا ۱۰۰ درجه سانتیگراد) را به خوبی تحمل کند بدون آنکه هیچ‌گونه اثر ترک در بدنه یا لعاب آن ظاهر شود. از اولین دوران ساخت کاشی در جهان، ایران همواره یکی از مراکز اصلی تولید کاشی بوده است. هنرمندان کاشی‌ساز ایرانی با استفاده از ذوق و قریحه هنری خود اقدام به ساخت کاشی‌های متنوعی با رنگ‌ها و طرح‌های مختلف برای استفاده در معماری بناهای فاخر ایرانی نمودند. این هنر فاخر نام خود را از شهر کاشان برگرفته است که در گذشته مرکز صنعت کاشی‌کاری ایران بوده است. کاشی در انگلیسی با عنوان Tile شناخته می‌شود که برگرفته از واژه لاتین tegula مشتق شده از فعل tegere به معنای پوشاندن و پوشش دادن است. رومیان به سفال‌هایی که در بام‌ها برای عایق‌کاری سقف استفاده می‌کردند tegere می‌گفتند.

تاریخچه کاشی

ایده ساخت کاشی به عنوان پوششی برای دیواره و کف بنا، از آجرهای لعابدار تزیینی و سفال‌های لعابداری گرفته شده است که در گذشته برای ساخت انواع ظروف سفالی به کار گرفته می‌شد. در نتیجه کاشی به عنوان یک متریال مجزا از ترکیب آجرهای منقوش لعابدار برای تزیین دیواره‌ها و ظروف سرامیکی ساخته شده از سفال برای جلوگیری از نشت آب و رطوبت به وجود آمد. در دوران تاریخی استفاده از سفال پخته لعابدار در بناها، برای منقوش کردن دیوارها با عنوان آجر لعابدار به کار گرفته می‌شد. قدیمی‌ترین نمونه آجرهای لعابدار منطقه خاورمیانه را شاید بتوان آجرهای لعابدار زیگورات چغازنبیل شوش که متعلق به۳۳۰۰ تا ۳۴۰۰ سال پیش است دانست پس از آن بارزترین نمونه‌های آجرهای لعابدار در دروازه ایشتار بابل و کاخ‌ها هخامنشی شوش که متعلق به داریوش اول است را می‌توان یافت. دروازه بابل به عنوان یک اثر جذاب از آجرکاری لعابدار شناخته می‌شود که متعلق به بیش از ۲۶۰۰ سال پیش است.

ساخت کاشی

کاشی‌ها مانند سایر سفال‌ها از خاک تهیه می‌شوند. برای ساخت کاشی خاک رس که حدودا۲۰ تا ۲۵ درصد سلیس دارد، مورد استفاده قرار می‌گیرد. سلیس باعث شیشه‌ای شدن بافت کاشی می‌شود. پس از الک کردن و جدا نمودن ضایعات خاک آن را آسیاب می‌نمایند تا به گرد یکنواختی تبدیل شود تا بتوان از آن گِل یکدستی به وجود آورد. گِل به دست آمده را پس از ورز دهی مناسب در ابعاد مورد نظر قالب‌گیری می‌نمایند. قالب‌گیری به طور کل در شرایط خلا انجام می‌گیرد تا کاشی‌ها به لحاظ مقاومت از مرغوبیت بیشتری برخودار شوند. پس از آن قطعه‌ها از قالب خارج شده و اجازه می‌دهند که خشک شود. فرآیند خشک شدن در تونل‌های هوای گرم انجام می‌گیرد. پس از طی مرحله خشک شدن، کاشی‌ها وارد مرحله پخت می‌شوند. با توجه به نوع کاشی ممکن است فرآیند پخت دو تا سه بار تکرار شود. در اولین مرحله پخت، قبل از پختن کامل قطعات و تبدیل آنها به قطعات شیشه‌ای، کاشی‌ها را از کوره خارج کرده و روی آنها لعاب می‌پاشند و دوباره در کوره قرار می‌گیرند تا با لعاب مورد نظر شیشه‌ای شود. برخی از لعاب‌های طرح‌دار نیازمند تجدید پخت هستند، بدین صورت که در پایان مرحله دوم، لعاب دیگری به آن افزوده می‌شود و دوباره به کوره برمی‌گردند تا نقش و نگار مورد نظر را به دست آورند. این نوع پخت‌ها را تک پخت، دو پخت و سه پخت می‌نامند.

لعاب کاشی

لعاب کاشی که امروزه مهمترین دلیل تمایز میان کاشی‌ها و سرامیک می‌باشد، یک لایه شیشه‌ای است که در حرارت بالا به شکل مایع تمامی سطح کاشی را می‌پوشاند و پس از سرد شدن از نفوذ مایعات به آن جلوگیری می‌کند. این لعاب امکان ایجاد طرح‌ها و رنگ‌های مختلف را برای سازندگان فراهم می‌آورد. لعاب‌ها به چند نوع تقسیم می شوند که لعاب براق، لعاب مات، لعاب ترکیبی مات و براق و لعاب پولیشی مهم‌ترین آنها هستند.

• لعاب براق

لعاب‌های براق عملکردی شیشه‌گونه دارند و همانند شیشه از شفافیت بالایی برخودارند و شبیه به آینه عمل می‌کنند. در نتیجه توانایی بزرگ‌تر و دلبازتر نشان دادن فضاها را دارند، این نوع لعاب مناسب کاشی‌های دیوار هستند که امروزه با عنوان سرامیک شناخته می‌شوند. این نوع لعاب بیشتر برای کاشی و سرامیکی به کار می‌رود که طراحی آن بیشتر بوده و نمایش این طرح و نقش در درجه اول اهمیت قرار دارد. این نوع لعاب در صورت ریخته شدن مایعات بر روی آنها بسیار لغزنده خواهند بود، در نتیجه استفاده از آنها در کف آشپزخانه، حمام و سرویس بهداشتی توصیه نمی‌شود.

• لعاب مات

دسته‌ دیگر لعاب‌های کاشی، لعاب‌های مات هستند که با ایجاد یک سطح هموار با میزان اصطکاک بیشتر از نفوذ مایعات جلوگیری می‌نماید، این نوع لعاب از درخشندگی کمتری برخودار است و به دلیل مقاومت در برابر سر خوردن مناسب کف حمام، آشپزخانه و سرویس بهداشتی است.

• لعاب ترکیبی لاپاتو

دسته سوم لعاب‌ها، لعاب‌های ترکیبی هستند که از هر دو نوع لعاب مات و براق در آن استفاده شده است و در کنار درخشندگی و شفافیت لعاب براق خاصیت لعاب‌های مات را در ایجاد اصطکاک بیشتر برای جلوگیری از سر خوردن دارا می‌باشد. این نوع لعاب توسط ایتالیایی‌ها وارد صنعت کاشی و سرامیک گردید و با نام ایتالیایی لاپاتو شناخته می‌شود.

• لعاب پولیشی

با پیشرفت تکنولوژی لعاب‌های متنوع دیگری نیز پا به عرصه وجود گذاشتند که لعاب‌های پولیشی مهم‌ترین آنها هستند. کاشی‌کاری یکی از مهم‌ترین هنرهای ایران پس از اسلام است که مظاهر بسیاری از آن را می‌توان در بناهای مختلف دوران اسلامی مشاهده نمود.

تخلخل

ميزان تخلخل براساس مقدار آب جذب شده توسط كاشي تعيين مي‌شود. كاشي‌هاي غير زجاجي ميزان جذب آبي حدود۷ درصد يا بيشتر، كاشي‌هاي نيمه زجاجي بين۲ تا ۷ درصد، نوع زجاجي بين ۰٫۶ الي ۳ درصد و گونه غير زجاجی كمتر از ۰٫۵ درصد دارند. عموما هرچه زمان پخت و دماي كوره بيشتر باشد، كاشي نيز زجاجي‌تر و ميزان تخلخل آن كمتر مي‌گردد. موزائيك‌هاي زجاجي سراميكي، كاشي‌هاي گرانيتي و كاشي‌هاي پرسلاني ازجمله كاشي‌هاي زجاجي با ميزان جذب آب ناچيز محسوب مي‌شوند.كاشي‌هاي پرسلاني نيز با همان مواد اوليه لازم براي چيني پرسلاني، جهت پوشش ديوار و كف بسيار مناسب هستند. بسياري ازكاشي‌هاي بدون لعاب نيز جزء گونه با زجاجي هستند. نوع غير زجاجي شامل بدنه‌هاي سفيد، كاشي‌هاي ديواري لعاب خورده، برخي بدنه‌هاي قرمز، كاشي‌هاي دماي پخت پائين وسنگ فرش‌ها هستند.
گرچه لعاب سطح هركاشي مقاوم در برابر جذب آب است، ليكن كاشي‌هاي لعاب‌دار ممكن است نسبت به نوع بدون لعاب مقاومت كمتري در برابر آب از خود نشان دهند. اين مسئله البته بستگي به ميزان مقاومت تخلخل كاشي و ضخامت لعاب دارد. با اين وجود، آب ازطريق فاصله بين كاشي‌ها كه با ملات پر مي‌شود، وارد بدنه آنها مي‌گردد. هنگام انتخاب كاشي مناسب براي مكان‌هاي مرطوب (نظير اطراف دوش و وان، كف حمام و اطراف دستشويي) مسئله تخلخل كاشي اهميت بيشتري پيدا مي‌كند؛ چراكه آب جذب شده توسط كاشي‌هاي متخلخل محل امني براي رشد باكتري‌ها خواهدشد و سرانجام با نفوذ به لايه‌هاي زيرين باعث شل شدن اتصال بين كاشي و زمينه خواهند گرديد.
كاشي‌هاي غير زجاجي يا نيمه زجاجي را نبايد در نماي بيروني مناطق سردسير مورد استفاده قرار داد؛ چرا كه آب جذب شده در بدنه كاشي مرتب يخ زده و آب مي شود و در نهايت باعث ترك خوردن كاشي مي‌گردد. گر چه فروشندگان كاشي معمولا كاشي‌ها را بر حسب ميزان تخلخل طبقه‌بندي نمي‌كنند، ليكن دراين زمينه داراي اطلاعات كافي هستند. معمولا فروشندگان كاشي، كاشي سراميكي را به سه دسته كاشي ديواري لعاب خورده، كاشي كف و كاشي موزائيكي طبقه‌بندي مي‌نمايند.
درهرطبقه، كاشي‌ها را بر اساس درجه مقاومت‌شان در برابر شرايط محيطي و مواردي نظير نفوذ آب، مقاومت در برابر سايش و ضربه گروه‌بندي مي‌كنند. اندازه، ضخامت و ساختار سطح كاشي ازديگر عوامل مهم و موثر در انتخابي صحيح به شمار مي‌روند(براي مثال؛ بدنه‌هاي مقاوم در برابر لغزندگي براي كاربردهاي كف مناسب‌ترهستند). كاشي‌هاي ديگري كه داراي ويژگي‌ها وكاربردهايي مشابه كاشي‌هاي سراميكي هستند عبارتند از: آجر و كاشي‎هاي سيماني گونه‌هاي متعدد سنگ طبيعي نظير سنگ مرمر، سنگ لوح، گرانيت و مرمر رگه‌دار نيز به شكل كاشي يافت مي‌شوند.

كاشي‌های ديواري:

كاشي ديواري معمول‌ترين نوع كاشي سراميكي مورد استفاده عموم است كه دراندازه‌ها، رنگ‌ها و طرح‌هاي گوناگون يافت مي‌شود. بيشتر كاشي‌هاي تزئينی مرسوم و منقوش با دست متعلق به اين دسته‌اند. كاشي‌هاي ديواري معمولا ۰٫۲۵ الي ۰٫۳۷۵ اينچ ضخامت، ۳*۳ اينچ الي ۶*۶ اينچ ابعاد و در شرايطي با ابعاد و اشكال بزرگتر و متفاوت‌تري به بازار ارائه مي‌شوند. ابعاد مذكور اسمي و البته در برگيرنده بندكشي نيز هستند. معمولا، كاشي‌هاي ديواري نازك، سبك و متخلخل بوده و با لايه نازكي از لعاب (فقط مناسب استفاده روي ديوار) پوشانده شده‌اند. با اين وجود، مي‌توان آنها را روي پيشخوان‌ها يا كف‌هايي با ميزان تردد كم يا رطوبت جزئي مانند اتاق خواب‌ها ياحمام‌ها مورد استفاده قرار داد. كاشي‌هاي ديواري را می‌توان درمحيط‌هاي مرطوب نظير اطراف وان و دوش نيز نصب كرد. در چنين شرايطي، معمولا يك لايه بتونه ضد آب را جهت محافظت درزها در برابر نفوذ آب روي كاشي پخش مي‌كنند. البته در تعدادي ازكاتالوگ‌ها، كاشي‌هاي ديواري اين‌چنين طبقه‌بندي نشده و آنها را با نام طراح‌شان مي‌شناسند و اغلب، شرايط و سطح مناسب براي نصب كاشي را مشخص و معرفي مي‌نمايند.

• كاشي‌هاي ديواري ورقه‌اي:

كاشي‌هاي ورقه‌اي در واقع كاشي‌هايي هستند كه با نظم و فاصله‌اي خاص كنار يكديگر و روي ورق كاغذي خاص، پلاستيك مشبك يا يك لايه مشبك پارچه‌اي قرار مي‌گيرند. گاهي اوقات نيز با استفاده از مقادير كم وينيل، چسب سيليكن يا پلي‌يوريتاين با نام روكش نقطه‌اي به هم متصل مي‌گردند. اين صفحات معمولا در اندازه‌هاي۱۲ اينچ مربع به بالا يافت مي‌شوند.گرچه كاشي‌هاي ديواري ورقه‌اي نيازي به كار پرزحمت درزبندي كاشي‌هاي تك ندارند و در نتيجه كار نصب را بسيار آسان مي‌كنند، ليكن به نسبت قيمت، ازكاشي‌هاي تك با همان كيفيت گران‌تر هستند. همچنين ازلحاظ اندازه، رنگ و طرح درمقايسه با كاشي‌هاي تك محدودتر هستند. بعضي ازكاشي‌ها را مي‌توان روي كف‌ها يا پيشخوان‌ها مورد استفاده قرار داد كه البته پس از نصب، درزها بايد با ملات پر شوند.